∞ Қазақ қолжазбалары ∞ ₸ ∞ Qazaq qoljazbalary ∞ ₸ ∞ قازاق قولجازبالارى ∞ ₸ ∞ Қазақ қолжазбалары ∞

Қазақ қолжазбаларының жеке сипаттамасы

قۇل اقىننىڭ قىزدارمەن ايتىسى / Құл ақынның қыздармен айтысы

1. Реестрдің идентификаторы
2. Қолжазбаның атауы (түпнұсқалық атауы)
قۇل اقىننىڭ قىزدارمەن ايتىسى / Құл ақынның қыздармен айтысы
3. Авторы (Айтушы)
قۇل اقىن وتەمىسۇلى / Құл ақын Өтемісұлы. 1854 жылы Талдықорған облысында туған. Садыр руынан. Жасында байдың қойын бағып жүреді екен. Көрген қорлығын өлеңге қосып, жыршы бала атанған.
4. Жинаушы, тапсырушы:
بەيسەنبايۇلى بەيسەتبەك / Бейсенбайұлы Бейсетбек. Талдықорған облысы, Қапал ауданы, «Абай» совхозында тұрған.
5. Қашан, қайда жазылған (қорға түсуі, экспедициясы)
1959 ж., Талдықорған облысы, Қапал ауданы, «Абай» колхозы. Институт қорына 1962 ж. келіп түскен.
6. Мекеме (қор иесі)
М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институты.
7. Шифры
Ш. 360 (ӘӨИ)
8. Бет, жол саны, өлшемі
П.2; Б.39-42; Ж.24; 20,5х17; 19,5х15,5
9. Материалы (қағазы, сиясы), жағдайы
Оқушы дәптеріне көк сиялы қаламмен араб әрпінде жазылған. Қағаздың екі беті де оңнан солға қарай араб цифрымен беттелген. Қара сөзбен аралса келген, өлең жолдары кейде бір, кейде екі қатардан жазылған.
10. Қолжазба графикасы
Араб әрпі.
11. Жанры
Қыз бен жігіт айтысы.
12. Қысқаша мазмұны
Садыр елінде бір байдың төрт қызы өлеңді қосылып айтып, жігіттерді шыдатпапты. «Бөрік кигеннің намысы бір» деп жігіттер өлеңші бала — Құлды алып барыпты. Құл қыздардың мінін сұрап алып, бір-екі ауыз өлеңмен жеңіп кетіпті. Риза болған соң елдің төресі байға айтып, Құлды құлдықтан босатады. Содан той-думанды Құл ақын ғана бастайтын болыпты. Бір тойда тағы бір ақын қыз той бастапты. Мұны естіген Құл қызға өлеңмен дүрсе қоя береді. Бірақ ақын қыз тапқыр екен. Құл ақынды сөздің орайында мүдіртіп тастайды. Құл ақын: «Өмірде бір-ақ адамнан бетім қайтты», — деп айтып отырады екен.
13. Басы:
اسسالاۋماعالەيكۇم، جيىلعان كوپ
14. Соңы:
.بىلمەسەڭ، ونىڭ ءجونىن مەن ايتايىن
15. Қосымша мәлімет
Қолжазба тозыңқы, түбі қосылған.
16. Сандық көшірменің болуы
Бар.
17. Сипаттаманы дайындаған:
Ернат Жаманбалинов.