Беташар - Qazaq qoljazbalary

Қазақ қолжазбаларының жеке сипаттамасы

Беташар.

1. Реестрдің идентификаторы

2. Қолжазбаның атауы (түпнұсқалық атауы)

Беташар.

3. Авторы (Айтушы)

Белгісіз.

4. Жинаушы, тапсырушы:

Саттаров Қыдырәлі (1936-2011) – фольклортанушы, зерттеуші, халық мұрасын жинаушы ғалым. Филология ғылымдарының докторы, профессор. Ол Қазақстанның оңтүстік өңірінен, Өзбекстан аумағындағы қазақтар арасынан халық мұрасын жинауды ұйымдастырған, оларды жүйелеп, бастырып таратқан, ел ішіне насихаттаған. Қ.Саттаров Оңтүстік Қазақстан және Өзбекстанның Ташкент өңіріне бірнеше фольклорлық-этнографиялық экспедициялар ұйымдастырып, оларды басқарды. Ел арасынан жинаған халық әдебиеті үлгілерінің 200 жинақтан тұратын топтамасын М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының Қолжазба қорына тапсырған.

5. Қашан, қайда жазылған (қорға түсуі, экспедициясы)

1988 жылы Әмудария құйылысындағы қазақтардың ауыз әдебиеті мен этнографиялық мұрасын жинау экспедициясы кезінде жазылған.

6. Мекеме (қор иесі)

М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институты.

7. Шифры

Ш.920/83 (ӘӨИ)

8. Бет, жол саны, өлшемі

Б.4; П. 4; Ж. 65; 21,5х20; 20х15

9. Материалы (қағазы, сиясы), жағдайы

Мәтін кеңсе қағазына көк сиямен кирилл әрпінде жазылған.

10. Қолжазба графикасы

Кирилл әрпі.

11. Жанры

Беташар.

12. Қысқаша мазмұны

Бұл жыр ең бірінші Жаратушыға сыйынумен басталады. Бұдан кейін жыршы келінге Құдай жолы мен әруақтарға сәлем салдырады. Жыр сонысымен де көптеген жырлардан ерекшеленеді. Бұдан кейін отбасының әрбір мүшесінің түсін түстеп айтып, соларға сәлем салғызады.

13. Басы:

Жаратқан барша жанды Сұбыханым, Халыққа жар бола көр, Жаратқаным.

14. Соңы:

Иіліп, қалқам, сәлем ет Мұрны жалпақ Тоймасқа.

15. Қосымша мәлімет

Жоқ.

16. Сандық көшірменің болуы

Бар.

17. Сипаттаманы дайындаған:

Ернат Жаманбалинов.